Wprowadzenie
Witajcie w kolejnym projekcie z mojej warsztatowej serii! Dzi艣 chcia艂bym zaprezentowa膰 w艂asnor臋cznie zbudowan膮 艂adowark臋 do akumulator贸w Li-Ion, kt贸ra 艂膮czy w sobie bezpiecze艅stwo, precyzj臋 pomiar贸w i estetyczny wygl膮d. Projekt powsta艂 z my艣l膮 o wszystkich, kt贸rzy pracuj膮 z akumulatorami 18650 i innymi ogniwami litowo-jonowymi – od hobbyst贸w elektroniki po u偶ytkownik贸w latarek, powerbank贸w i innych urz膮dze艅. Nie jest to szybka 艂adowarka a raczej 艂adowarka "dok艂adna" nastawiona na ochron臋 akumulatora i poznanie jego parametr贸w.
G艂贸wne cechy projektu
✅ Bezpiecze艅stwo przede wszystkim
Monitoring temperatury (DS18B20) z alarmem i automatycznym wy艂膮czeniem
Kontrola napi臋cia z ochron膮 przed prze艂adowaniem (>4.21V)
Detekcja stanu ogniwa – automatyczne wykrywanie pod艂膮czenia akumulatora
Zabezpieczenie przeciwzwarciowe przez uk艂ad MOSFET
✅ Precyzyjne pomiary
Napi臋cie: pomiar z dok艂adno艣ci膮 do 0.01V (INA219)
Pr膮d: monitoring od 0 do 2000mA (Dla akumulatora ograniczony do 1 A)
Pojemno艣膰: akumulacja 艂adunku w mAh w czasie rzeczywistym
Moc: obliczanie mocy dostarczanej do akumulatora (opcja dla pracy buforowej akumulatora)
Czas: pe艂ny czasomierz 艂adowania
✅ Intuicyjny interfejs
Kolorowy wy艣wietlacz TFT 2.8" (320×240)
Graficzny wska藕nik na艂adowania z kolorow膮 skal膮
Czytelne wy艣wietlanie wszystkich parametr贸w
Ekran podsumowania z pe艂nymi wynikami po zako艅czeniu
Parametry techniczne
馃洜️ Hardware:
Mikrokontroler: ESP32 (WROOM-32)
Wy艣wietlacz: ST7789 SPI TFT (2.8 cala, 320×240)
Modu艂 艂adowania: TP4056 z ochron膮
Czujnik pr膮du/napi臋cia: INA219 (I²C)
Czujnik temperatury: DS18B20 (1-Wire)
Sterowanie zasilaniem: MOSFET N-kana艂owy + P-kana艂owy
Zasilanie: 5V DC (USB-C) zabezpieczone bezpiecznikiem polimerowym 2A.
Brz臋czyk: sygnalizator d藕wi臋kowy (opcjonalnie)
⚡ Specyfikacja 艂adowania:
Napi臋cie 艂adowania: 4.21V ±1%
Pr膮d 艂adowania: regulowany przez TP4056 (domy艣lnie 1A)
Napi臋cie akumulatora: 2.8V – 4.21V (wykrywanie od 2.0V)
Pr贸g zako艅czenia: 4.20V + pr膮d <50mA
Temperatura pracy: 5°C – 40°C (alarm poza zakresem)
Temperatura krytyczna: >50°C (natychmiastowe wy艂膮czenie)
馃搳 Mo偶liwo艣ci pomiarowe:
Rozdzielczo艣膰 napi臋cia: 0.01V
Rozdzielczo艣膰 pr膮du: 1mA
Rozdzielczo艣膰 temperatury: 0.1°C
Pomiar pojemno艣ci: 0-9999mAh
Czas 艂adowania: do 99 godzin 59 minut
Zasada dzia艂ania
馃攱 Proces 艁adowania:
Wykrycie akumulatora – sprawdzenie czy ogniwo jest pod艂膮czone (napi臋cie >2.0V)
Test bezpiecze艅stwa – weryfikacja temperatury i stanu ogniwa
Faza CC (Constant Current) – 艂adowanie sta艂ym pr膮dem do osi膮gni臋cia 4.20V
Faza CV (Constant Voltage) – stabilizacja napi臋cia przy malej膮cym pr膮dzie
Zako艅czenie – automatyczne wy艂膮czenie przy pr膮dzie <50mA i napi臋ciu ≥4.20V
馃搱 Monitoring w czasie rzeczywistym:
Aktualizacja parametr贸w co 1.5 sekundy na wy艣wietlaczu
Obliczanie dostarczonego 艂adunku (ca艂kowanie pr膮du w czasie)
Wykrywanie anomalii i automatyczne reakcje
馃毃 System alarmowy:
Czerwony alarm – przekroczenie dopuszczalnych parametr贸w
Miganie wska藕nik贸w – wizualna informacja o stanie alarmowym
Sygna艂 d藕wi臋kowy – przy przekroczeniu temperatur krytycznych
Automatyczne wy艂膮czenie – w przypadku zagro偶enia
Interfejs u偶ytkownika
馃帹 Przyk艂adowy ekran g艂贸wny podczas 艂adowania:
馃弫 Przyk艂adowy ekran ko艅cowy po na艂adowaniu:
Po zako艅czeniu 艂adowania pojawia si臋 ekran podsumowania:
Komunikat "艁ADOWANIE ZAKO艃CZONE"
Napi臋cie ko艅cowe (np. 4.21V)
Ca艂kowity 艂adunek dostarczony (w mAh)
Czas trwania 艂adowania
Instrukcja "WYJMIJ AKUMULATOR"
Zastosowania praktyczne
馃敡 Dla Hobbyst贸w Elektroniki:
Testowanie i sortowanie u偶ywanych ogniw 18650
Pomiar rzeczywistej pojemno艣ci akumulator贸w
Diagnostyka stanu zdrowia ogniw Li-Ion
⚡ Dla U偶ytkownik贸w:
Bezpieczne 艂adowanie akumulator贸w do latarek, powerbank贸w
Monitoring procesu 艂adowania z pe艂n膮 informacj膮
Przechowywanie danych o historii 艂adowania
馃敩 Dla edukacji:
Praktyczna demonstracja 艂adowania CC/CV
Wizualizacja procesu akumulacji 艂adunku
Nauka o bezpiecze艅stwie ogniw Li-Ion
Bezpiecze艅stwo – najwa偶niejszy aspekt
馃И Certyfikowane Komponenty:
TP4056 – modu艂 z zabezpieczeniem przed prze艂adowaniem, nadmiernym pr膮dem i zwarcie
DS18B20 – precyzyjny pomiar temperatury ogniwa
INA219 – dok艂adny pomiar pr膮du i napi臋cia
馃洝️ Wielopoziomowa ochrona:
Warstwa sprz臋towa – zabezpieczenia w module TP4056
Warstwa programowa – monitoring w czasie rzeczywistym
Warstwa u偶ytkownika – czytelne komunikaty i alarmy
馃洝️ Zaawansowany system zabezpiecze艅 w praktyce: Serce 艂adowarki ESP32
Podczas gdy wi臋kszo艣膰 prostych 艂adowarek polega na podstawowych uk艂adach zabezpieczaj膮cych, ten projekt idzie o krok dalej. 艁膮czy sprz臋tow膮 ochron臋 z inteligentnym, programowym nadzorem w czasie rzeczywistym, tworz膮c wielowarstwowy system bezpiecze艅stwa.
Warstwa 1: Inteligentny nadz贸r mikrokontrolera (m贸zg systemu)
To serce zabezpiecze艅. ESP32 nie tylko wy艣wietla dane, ale aktywnie monitoruje i kontroluje ca艂y proces za pomoc膮 precyzyjnych czujnik贸w:
Czujnik INA219: Co 100 milisekund mierzy dok艂adne napi臋cie na akumulatorze (z rozdzielczo艣ci膮 do 0.01V) oraz p艂yn膮cy pr膮d. Dzi臋ki temu algorytm mo偶e precyzyjnie wykry膰 koniec 艂adowania (warunek: napi臋cie ≥4.20V ORAZ pr膮d <50mA), co jest znacznie pewniejsze ni偶 poleganie tylko na module 艂adowania.
Bezwzgl臋dne limity programowe: Nawet je艣li inne elementy zawiod膮, oprogramowanie ma zapisane "sztywne" granice. 艁adowanie zostanie natychmiast wstrzymane, je艣li napi臋cie przekroczy 4.42V lub temperatura wyjdzie poza bezpieczny zakres.
Kluczowa innowacja: Pomiar temperatury "z pierwszej r臋ki"
Jednym z filar贸w tego systemu jest unikalne zastosowanie czujnika DS18B20. Nie mierzy on og贸lnej temperatury "w 艂adowarce", lecz jest wbudowany w pojemnik na akumulator i dotyka bezpo艣rednio jego metalowej obudowy. Daje to ogromn膮 przewag臋:
Natychmiastowa reakcja: Czuwa na samym 藕r贸dle ciep艂a. Gdy akumulator zaczyna si臋 grza膰 z powodu problem贸w wewn臋trznych, nadmiernego pr膮du lub z艂ego kontaktu, czujnik wykrywa to w ci膮gu sekund.
Realne dane: Mierzy rzeczywist膮 temperatur臋 ogniwa, a nie przybli偶on膮 warto艣膰 z otoczenia.
Trzystopniowa reakcja: Algorytm reaguje progresywnie:
>40°C: W艂膮cza alarm wizualny (migaj膮ce pole na wy艣wietlaczu) i wstrzymuje 艂adowanie do och艂odzenia.
<5°C: Blokuje start 艂adowania, chroni膮c bateri臋 przed uszkodzeniem.
>50°C (Temperatura Krytyczna): Natychmiast, nieodwracalnie odcina zasilanie (przez MOSFET) i w艂膮cza sygna艂 d藕wi臋kowy. Jest to stan awaryjny.
Warstwa 2: Kontrola zasilania – MOSFET jako stra偶nik
MOSFET w tym projekcie to nie tylko prze艂膮cznik, to fizyczny stra偶nik kontrolowany przez ESP32. Gdy algorytm wykryje jak膮kolwiek nieprawid艂owo艣膰 (przegrzanie, prze艂adowanie, wyj臋cie baterii), wysy艂a sygna艂, kt贸ry fizycznie odcina napi臋cie 艂adowania od modu艂u TP4056. To "twarde" wy艂膮czenie stanowi ostatni膮 lini臋 obrony na poziomie obwodu zasilania. Gdyby jednak co艣 "posz艂o nie tak" mamy jeszcze bezpiecznik polimerowy 2A w linii zasilaj膮cej +5V.
Warstwa 3: Podstawowa ochrona poprzez modu艂 TP4056
Modu艂 艂adowarki TP4056 stanowi bazow膮, niezale偶n膮 warstw臋. Zawiera w艂asny uk艂ad zabezpieczaj膮cy (DW01), kt贸ry chroni przed zwarciem, g艂臋bokim roz艂adowaniem i prze艂adowaniem. Dzia艂a nawet gdyby ESP32 uleg艂 resetowi, dzia艂aj膮c jako sprawdzony fundament bezpiecze艅stwa.
Podsumowanie: Projektowana ochrona
Bezpiecze艅stwo tej 艂adowarki nie jest przypadkowe, lecz zaprojektowane i wielowarstwowe:
Modu艂 TP4056 stanowi podstawow膮, "g艂upi膮" os艂on臋.
ESP32 z czujnikami to "inteligentny nadzorca" analizuj膮cy sytuacj臋 w czasie rzeczywistym.
MOSFET jest "stra偶nikiem", kt贸ry na rozkaz nadzorcy fizycznie roz艂膮cza obw贸d.
Czujnik na obudowie baterii to "zaufany informator", dostarczaj膮cy kluczowych danych o samym ogniwie.
Dzi臋ki temu podej艣ciu projekt nie tylko 艂aduje, ale aktywnie chroni cenny akumulator – i otoczenie – przed skutkiem potencjalnych awarii czy ekstremalnych warunk贸w.
Je偶eli nie s膮 spe艂nione wszystkie warunki bezpiecze艅stwa napi臋cie nie zostanie podane na akumulator.
Dlaczego warto zbudowa膰?
Wiedza – zrozumienie procesu 艂adowania Li-Ion od podszewki
Oszcz臋dno艣膰 – koszt budowy znacznie ni偶szy ni偶 zakup komercyjnego testera
Dok艂adno艣膰 – pomiary lepsze ni偶 w wielu gotowych 艂adowarkach
Satysfakcja – urz膮dzenie wykonane w艂asnor臋cznie, dok艂adnie pod swoje potrzeby
Rozszerzalno艣膰 – mo偶liwo艣膰 dodania nowych funkcji (np. logowanie danych, WiFi)
Podsumowanie
Ta 艂adowarka to wi臋cej ni偶 tylko urz膮dzenie do nape艂niania akumulator贸w – to pe艂noprawny stacja testowa i monitoruj膮ca. Dzi臋ki niej mo偶esz:
Bezpiecznie 艂adowa膰 ogniwa Li-Ion
Precyzyjnie mierzy膰 ich parametry
Diagnozowa膰 stan techniczny akumulator贸w
Uczy膰 si臋 o elektronice i technologii baterii
Projekt jest stale rozwijany – aktualna wersja 3.9.3 wprowadza ulepszone algorytmy wykrywania ko艅ca 艂adowania i bardziej intuicyjny interfejs.
Na koniec troch臋 techniki. Poni偶ej szkic uk艂adu sterowania ON/OFF zrealizowany na 2 MOSFET-ach:
Tak wygl膮da艂 prototyp urz膮dzenia:
Sterowanie ON/OFF znajduje si臋 od spodu p艂ytki.
馃搶 Tabela Po艂膮cze艅 Pin贸w (Pe艂na)
Poni偶ej znajduje si臋 zestawienie po艂膮cze艅 pomi臋dzy pinami ESP32 a poszczeg贸lnymi modu艂ami:
1. 馃枼️ Wy艣wietlacz TFT (ST7789) – Interfejs SPI
2. ⚡ Monitoring Pr膮du i Napi臋cia (INA219) – Interfejs I2C
3. 馃尅️ Czujnik Temperatury (DS18B20)
4. 馃攱 Status Modu艂u 艁adowania (TP4056)
5. 馃攰 Sygnalizacja i Dodatki
| GPIO 32 | MOSFET | MOSFET_PIN | Sterowanie ON/OFF TP4056 |
✍️ Autor: Robert HF5WWL
馃搮 Data projektu: Grudzie艅 2025 r.
馃搷 Lokalizacja: Wo艂omin, POLSKA
馃搧 Kod 藕r贸d艂owy: Pytaj poprzez e-mail (hf5wwl@gmail.com) lub komentarz.
馃洜️ Poziom trudno艣ci: 艢rednio-zaawansowany
Uwaga: Praca z akumulatorami Li-Ion zawsze wi膮偶e si臋 z pewnym ryzykiem. Zalecana jest ostro偶no艣膰 i znajomo艣膰 zasad bezpiecze艅stwa. Autor nie ponosi odpowiedzialno艣ci za jakiekolwiek szkody wynik艂e z realizacji projektu.
馃挰 Masz pytania? Chcesz podzieli膰 si臋 swoj膮 wersj膮? Zapraszam do komentowania!























